ทุจริตสอบท้องถิ่น 2568–2569 สรุปเหตุการณ์ กระทบใครบ้าง และคนเตรียมสอบต้องทำอะไรต่อ

เกิดอะไรขึ้นกับสอบท้องถิ่น 2568 ไล่ตามลำดับเวลา

จุดตั้งต้นคือการสอบแข่งขันเพื่อบรรจุบุคคลเป็นข้าราชการหรือพนักงานส่วนท้องถิ่น พ.ศ. 2568 ซึ่งคณะกรรมการกลางการสอบแข่งขันพนักงานส่วนท้องถิ่นหรือ กสถ. จัดสอบภาค ก และภาค ข ในวันเดียวกันคือวันที่ 7 ธันวาคม 2568 มีผู้มีสิทธิเข้าสอบ 438,277 คน แข่งกันในอัตราที่ประกาศรับ 6,669 อัตรา 87 สายงาน ยกเว้นศูนย์สอบกลุ่มภาคใต้ เขต 1 และเขต 2 ที่เลื่อนออกไปเพราะสถานการณ์อุทกภัย แล้วไปจัดสอบในวันที่ 15 กุมภาพันธ์ 2569 นี่คือเหตุผลที่ประกาศของสองเขตนี้ถูกแยกเป็นคนละฉบับกับเขตอื่นมาตลอด

ความผิดปกติเริ่มเป็นข่าวหลังการประกาศผลภาค ก และภาค ข เมื่อวันที่ 17 กุมภาพันธ์ 2569 ต่อมาในเดือนพฤษภาคม 2569 ผู้เข้าสอบจำนวนมากใช้สิทธิขอดูกระดาษคำตอบของตัวเองที่โกดังเก็บเอกสารในจังหวัดสมุทรปราการ และรายงานว่าพบร่องรอยที่ชวนสงสัยบนกระดาษคำตอบ ซึ่งกลายเป็นแรงกดดันให้หน่วยงานตรวจสอบเข้ามาดูเรื่องนี้อย่างจริงจัง

จุดเปลี่ยนอยู่ที่วันที่ 22 ถึง 23 มิถุนายน 2569 เมื่อเจ้าหน้าที่ตำรวจกองบังคับการป้องกันปราบปรามการทุจริตและประพฤติมิชอบร่วมกับตำรวจสอบสวนกลางและสำนักงาน ป.ป.ช. เข้าตรวจค้นบ้านพักย่านจังหวัดนนทบุรี สื่อรายงานว่าพบกลุ่มบุคคลกำลังทำงานอยู่กับเครื่องคอมพิวเตอร์ที่เกี่ยวข้องกับการแก้ไขข้อมูลคะแนนสอบ พร้อมสำเนากระดาษคำตอบจำนวนมาก และมีการควบคุมตัวผู้เกี่ยวข้องหลายราย ซึ่งขณะนี้อยู่ในสถานะผู้ต้องหาและอยู่ระหว่างดำเนินคดี ยังไม่มีคำพิพากษาถึงที่สุด

จากนั้นกลไกราชการขยับเร็ว วันที่ 23 มิถุนายน 2569 ปลัดกระทรวงมหาดไทยสั่งย้ายอธิบดีกรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่นในขณะนั้น วันที่ 24 มิถุนายน 2569 กระทรวงมหาดไทยตั้งคณะกรรมการเฉพาะกิจและเข้ายึดกระดาษคำตอบไว้เป็นหลักฐาน 1,884 กล่อง ราว 860,000 แผ่น พร้อมกับที่ระดับนโยบายประกาศแนวทางว่าผลสอบส่วนที่พบการทุจริตจะไม่ถูกปล่อยผ่าน แม้จะประกาศผลหรือบรรจุไปแล้วก็ตาม

ตารางด้านล่างรวบไทม์ไลน์ทั้งหมดไว้ในที่เดียว เพื่อให้เห็นว่าเรื่องนี้ไม่ได้เกิดขึ้นในวันเดียว แต่เป็นลำดับของการตรวจสอบที่ทยอยยืนยันกันมาเกือบเก้าเดือน และแต่ละบรรทัดผูกกับวันที่และแหล่งข่าวที่เปิดอ่านได้จริง

ตัวเลขที่ทางการสรุป แต่ละก้อนหมายถึงใคร

ตัวเลขในข่าวเรื่องนี้เยอะและใกล้เคียงกันจนสับสนง่าย วิธีอ่านที่ตรงที่สุดคือเริ่มจากยอดใหญ่แล้วไล่ลงมา ผู้สมัครสอบทั้งหมด 438,277 คน มาเข้าสอบจริง 279,949 คน และผ่านเกณฑ์จนได้ขึ้นบัญชีตามประกาศฉบับเดิม 55,193 คน สามตัวนี้คือฐานที่ทุกตัวเลขอื่นถูกหักออกมา

ก้อนที่เป็นข่าวคือ 5,925 คน ซึ่งเป็นจำนวนผู้ที่การตรวจสอบพบว่ามีการแก้ไขคะแนน สื่อหลายสำนักรายงานตรงกันว่ากลุ่มนี้แยกได้เป็นสองแบบ คือผู้ที่เดิมสอบไม่ผ่านแต่ถูกแก้คะแนนจนผ่านราวห้าพันเศษ กับผู้ที่ผ่านเกณฑ์อยู่แล้วแต่ถูกเพิ่มคะแนนให้สูงขึ้นอีกหลักร้อย ความต่างของสองกลุ่มนี้สำคัญ เพราะกลุ่มหลังกระทบลำดับที่ของคนอื่นในบัญชีโดยตรง แม้เจ้าตัวจะผ่านเกณฑ์มาแต่แรก

ส่วนที่เหลือคือกลุ่มที่สอบผ่านด้วยคะแนนของตัวเอง กรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่นสรุปไว้ที่ 49,274 คน ขณะที่สื่อบางสำนักรายงานเป็น 49,268 คน ซึ่งคือผลลบตรง ๆ ของ 55,193 กับ 5,925 ความต่างหกคนนี้มาจากรอบการสรุปที่ต่างกัน ไม่ใช่ประเด็นสาระสำคัญ สิ่งที่สำคัญกว่าคือกลุ่มนี้ได้รับการยืนยันสิทธิ์และถูกจัดลำดับใหม่ตามคะแนนจริง

ฝั่งผลลัพธ์ ตัวเลขที่ถูกอ้างถึงมากที่สุดคือการเพิกถอนการบรรจุ 3,404 คน ซึ่งเป็นกลุ่มที่ได้รับการบรรจุไปแล้วทั้งที่คะแนนจริงไม่ถึงเกณฑ์ บางรายงานนับรวมกลุ่มย่อยอื่นเข้าไปด้วยเป็น 3,868 คน และมีอีก 561 คนที่ได้รับการบรรจุไปแล้วแต่ต้องถูกจัดลำดับใหม่ตามคะแนนที่แท้จริง ตัวเลขกลุ่มย่อยเหล่านี้ขยับได้เรื่อย ๆ ตามความคืบหน้าของการตรวจสอบ ให้ยึดประกาศทางการฉบับล่าสุดเสมอ

อีกจุดที่ควรเข้าใจให้ตรงคือ ตัวเลข 5,925 ไม่ได้แปลว่าทั้ง 5,925 คนถูกพิสูจน์แล้วว่าจ่ายเงินซื้อคะแนน มันคือจำนวนบัญชีคะแนนที่พบร่องรอยการแก้ไข ส่วนคำถามว่าใครรู้เห็น ใครจ่าย และใครถูกสวมชื่อโดยไม่รู้ตัว เป็นเรื่องที่หน่วยงานสอบสวนทั้งห้าแห่งกำลังแยกแยะอยู่ และเป็นเหตุผลที่รายชื่อทั้งหมดถูกส่งต่อไปให้ ป.ป.ช. ป.ป.ท. ปปง. ตำรวจ บก.ปปป. และกรมสอบสวนคดีพิเศษ เมื่อวันที่ 14 สิงหาคม 2569

ยกเลิกอะไรบ้าง คนสอบสุจริตต้องสอบใหม่ไหม และถ้าไม่มีชื่อในบัญชีใหม่

คำถามที่คนถามมากที่สุดคือสอบท้องถิ่นยกเลิกทั้งสนามหรือเปล่า คำตอบตามมติ กสถ. ครั้งที่ 9/2569 เมื่อวันที่ 17 กรกฎาคม 2569 คือไม่ใช่ สิ่งที่ถูกยกเลิกคือประกาศขึ้นบัญชีผู้สอบแข่งขันได้ฉบับเดิม แล้วจัดทำประกาศขึ้นบัญชีใหม่ให้สอดคล้องกับคะแนนที่แท้จริง แนวทางที่หน่วยงานยืนยันคือผู้ที่ผ่านเกณฑ์ด้วยคะแนนของตัวเองจะได้รับการคุ้มครองสิทธิ์และได้บรรจุตามลำดับที่แท้จริง ไม่ต้องกลับไปสอบใหม่

ประกาศบัญชีใหม่ออกเมื่อวันที่ 8 สิงหาคม 2569 โดยแยกเป็นสองฉบับ ฉบับหนึ่งสำหรับกลุ่มภาค/เขตทั่วไป และอีกฉบับสำหรับกลุ่มภาคใต้ เขต 1 และเขต 2 ซึ่งเป็นสองเขตที่เลื่อนสอบมาจัดในเดือนกุมภาพันธ์ 2569 การแยกฉบับตรงนี้เป็นเรื่องของไทม์ไลน์การจัดสอบ ไม่ใช่การแยกว่าเขตไหนสะอาดหรือไม่สะอาด ผู้สอบจึงต้องเปิดประกาศให้ตรงกับเขตที่ตัวเองสมัครไว้

ผลที่ตามมาสำหรับคนสอบสุจริตมีทั้งฝั่งที่ได้คืนและฝั่งที่ต้องรอ ฝั่งที่ได้คืนคือลำดับที่ เพราะเมื่อชื่อของกลุ่มที่คะแนนถูกแก้หายออกไปจากบัญชี คนที่อยู่ถัดลงมาจะขยับขึ้น สื่อรายงานกรณีผู้สอบที่ลำดับขยับขึ้นมาอย่างมีนัยสำคัญหลังการจัดบัญชีใหม่ ส่วนฝั่งที่ต้องรอคือจังหวะเวลา เพราะตำแหน่งจะว่างจริงก็ต่อเมื่อองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นดำเนินการถอดถอนผู้ที่คะแนนผิดปกติเสร็จ ซึ่งกระทรวงมหาดไทยขีดเส้นไว้ที่วันที่ 31 สิงหาคม 2569 จากนั้นผู้ที่ถูกเรียกจากบัญชีจึงจะได้รับการบรรจุพร้อมสิทธิ์นับตั้งแต่วันบรรจุ

ถ้าเปิดบัญชีใหม่แล้วไม่พบชื่อตัวเองทั้งที่มั่นใจว่าสอบด้วยคะแนนของตัวเอง อย่าเพิ่งตีความว่าถูกกล่าวหา กรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่นเปิดศูนย์รับคำร้องให้ยื่นขอตรวจสอบคะแนนระหว่างวันที่ 13 ถึง 31 สิงหาคม 2569 ทั้งที่ส่วนกลางในกรุงเทพมหานครและที่สำนักงานท้องถิ่นจังหวัดทั่วประเทศ ช่องทางนี้มีอายุจำกัด ใครที่พลาดกรอบเวลาให้ติดต่อสำนักงานท้องถิ่นจังหวัดเพื่อถามช่องทางที่เปิดอยู่ ณ ขณะนั้น แทนการไปถามในกลุ่มออนไลน์ซึ่งข้อมูลปะปนกันมาก

สุดท้ายคือเรื่องที่ควรพูดให้ชัด ผู้ที่มีชื่ออยู่ในกลุ่ม 5,925 คนไม่ได้จบแค่การถูกถอดถอนออกจากตำแหน่ง เพราะรายชื่อทั้งหมดถูกส่งต่อให้ห้าหน่วยงานไปตรวจสอบทั้งด้านการทุจริต ความผิดทางอาญา และเส้นทางการเงิน กระบวนการนี้จะเป็นตัวแยกว่าใครรู้เห็นและใครไม่รู้เห็น ซึ่งเป็นสิ่งที่ต้องรอผลการไต่สวนและคำพิพากษา ไม่ใช่สิ่งที่ตัดสินกันได้จากข่าว

คนที่เตรียมสอบรอบหน้าควรทำอะไร และติดตามจากช่องทางไหน

ข้อแรกที่ต้องยอมรับตามตรงคือ ณ ปลายเดือนสิงหาคม 2569 ยังไม่มีประกาศกำหนดวันเปิดรับสมัครสอบแข่งขันเพื่อบรรจุบุคคลรอบใหม่ของ กสถ. สนามนี้ไม่ได้เปิดทุกปีอยู่แล้ว รอบล่าสุดที่เปิดรับสมัครจริงคือ พ.ศ. 2568 ก่อนหน้านั้นคือปี 2564 ปี 2562 และปี 2560 ระยะห่างระหว่างรอบจึงอยู่ราวสองถึงสี่ปี และรอบนี้ยังมีปัจจัยเพิ่มคือกระบวนการตรวจสอบที่ยังไม่จบ

ช่องทางที่ควรตามมีไม่กี่ทางและควรตามเฉพาะทางการเท่านั้น คือเว็บไซต์ของกรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่นซึ่งเป็นที่ประกาศมติ กสถ. และประกาศรับสมัคร กับสำนักงานท้องถิ่นจังหวัดในพื้นที่ของคุณ เวลามีรอบใหม่จริง ระบบรับสมัครจะเป็นเว็บไซต์เฉพาะกิจที่ประกาศไว้ในตัวประกาศรับสมัคร ไม่ใช่ลิงก์ที่ถูกส่งต่อมาทางแชต ข้อควรระวังตอนนี้คือช่วงที่มีข่าวใหญ่แบบนี้ เพจปลอมและลิงก์ปลอมจะเยอะเป็นพิเศษ

สัญญาณที่พอบอกได้ว่ารอบใหม่กำลังมามีอยู่สามอย่างเรียงตามลำดับ อย่างแรกคือข่าวการสำรวจและอนุมัติอัตราว่างของ อปท. ทั่วประเทศ อย่างที่สองคือมติ กสถ. ที่เห็นชอบให้ดำเนินการสอบแข่งขันพร้อมกำหนดหลักเกณฑ์ อย่างที่สามคือประกาศรับสมัครฉบับเต็มพร้อมบัญชีตำแหน่งแนบท้าย โดยทั่วไประยะจากประกาศรับสมัครถึงวันสอบจริงจะสั้นกว่าที่หลายคนคิด รอบ 2568 รับสมัคร 7 ถึง 28 มีนาคม 2568 แล้วสอบเดือนธันวาคมปีเดียวกัน แต่ช่วงเวลาที่ใช้อ่านจริงจังของคนส่วนใหญ่มักเริ่มหลังประกาศ ซึ่งช้าไปแล้ว

อีกเรื่องที่ควรรู้เพราะช่วยลดความเสี่ยงของคนเตรียมสอบได้มาก คือหนังสือรับรองผลการสอบผ่านภาค ก ที่ออกโดยสำนักงาน ก.จ. ก.ท. และ ก.อบต. ประกาศ กสถ. ระบุว่านำไปใช้ในการสอบแข่งขันของ กสถ. ได้ตลอดไป เว้นแต่คณะกรรมการกลางจะกำหนดเป็นอย่างอื่น เวลาที่ลงไปกับภาค ก วันนี้จึงไม่ได้หายไปกับความไม่แน่นอนของรอบสอบ และคนที่ผ่านภาค ก แล้วจะเหลือแรงไปทุ่มกับภาค ข ซึ่งเป็นครึ่งหนึ่งของคะแนนที่ใช้เรียงลำดับที่ในบัญชี รายละเอียดคุณสมบัติและกติกาการเลือกเขตอ่านต่อได้ที่หน้าคุณสมบัติสอบท้องถิ่น

คำแนะนำที่ตรงไปตรงมาที่สุดสำหรับช่วงนี้คือ อย่าหยุดอ่านเพราะรอความชัดเจน สถานะปัจจุบันคือระบบกำลังถูกรื้อและอุดช่องโหว่ ซึ่งแปลว่ารอบต่อไปจะยิ่งวัดกันที่คะแนนจริงมากขึ้น ไม่ใช่น้อยลง คนที่ใช้ช่วงเวลาที่ทุกอย่างยังไม่นิ่งไปสะสมความแม่นในวิชากฎหมายท้องถิ่นและวิชาคิดวิเคราะห์ คือคนที่จะได้เปรียบที่สุดในวันที่ประกาศออก

มิจฉาชีพอ้าง "จ่ายแล้วช่วยให้สอบติด" สังเกตยังไง และจ่ายไปแล้วเสี่ยงอะไร

ทุกครั้งที่มีข่าวทุจริตสอบ กลุ่มที่ได้ประโยชน์ที่สุดกลุ่มหนึ่งคือมิจฉาชีพ เพราะข่าวทำให้ข้ออ้างว่ามีเส้นสายฟังดูน่าเชื่อขึ้นทันที ในช่วงกลางปี 2569 มีคดีที่สื่อหลักรายงานอย่างน้อยสองรูปแบบ รูปแบบแรกเมื่อวันที่ 2 กรกฎาคม 2569 ผู้เสียหายราว 100 รายจากหลายจังหวัดเข้าแจ้งความว่าถูกเรียกเงินรายละประมาณ 150,000 ถึง 300,000 บาท โดยผู้ก่อเหตุอ้างว่ามีคนรู้จักช่วยให้เข้ารับราชการได้ และใช้วิธีให้ทำสัญญาเงินกู้เพื่อสร้างความน่าเชื่อถือ รูปแบบที่สองเมื่อวันที่ 18 สิงหาคม 2569 ผู้เสียหายรายหนึ่งเข้าแจ้งความที่สถานีตำรวจในจังหวัดศรีสะเกษ ระบุว่าจ่ายเงิน 2,350,000 บาทเพื่อให้ช่วยบุตรหลานห้าคนเข้าทำงานที่ อปท. แต่สุดท้ายไม่มีชื่อใครเลย ทั้งสองคดีอยู่ระหว่างการดำเนินคดี

แพตเทิร์นที่ซ้ำกันในทุกคดีมีสี่อย่าง หนึ่งคืออ้างความสัมพันธ์กับคนในระบบโดยไม่มีหลักฐานที่ตรวจสอบได้ สองคือเร่งให้ตัดสินใจด้วยเงื่อนไขเวลาว่าโควตาเหลือน้อย สามคือให้โอนเข้าบัญชีส่วนบุคคลหรือรับเป็นเงินสด และสี่คือสร้างหลักประกันปลอมขึ้นมา เช่น สัญญาเงินกู้หรือคำรับประกันคืนเงิน เพื่อให้เหยื่อรู้สึกว่ามีทางถอย ทั้งที่ข้อตกลงที่มีวัตถุประสงค์ผิดกฎหมายไม่ได้ให้ความคุ้มครองอะไรกับคนจ่ายเลย

จุดที่ต้องพูดให้ชัดที่สุดคือมุมกฎหมาย การจ่ายเงินให้ขบวนการแบบนี้ไม่ได้ทำให้คุณเป็นแค่ผู้เสียหาย บทวิเคราะห์ทางกฎหมายที่เผยแพร่ในสื่อชี้ว่าการให้หรือรับว่าจะให้ทรัพย์สินแก่เจ้าพนักงานเพื่อจูงใจให้กระทำการอันมิชอบ เข้าข่ายความผิดฐานให้สินบนเจ้าพนักงานตามประมวลกฎหมายอาญามาตรา 144 ส่วนการจ่ายผ่านนายหน้าก็มีฐานความผิดของตัวเองรองรับ ขณะที่ฝั่งเจ้าหน้าที่และผู้แก้ไขคะแนนเผชิญข้อหาหนักกว่านั้นมาก ทั้งเรียกรับสินบน ปฏิบัติหน้าที่โดยมิชอบ และปลอมแปลงเอกสาร

ซ้อนขึ้นมาอีกชั้นคือกติกาของสนามเอง ประกาศ กสถ. รอบ พ.ศ. 2568 ข้อ 5.6 เขียนไว้ตรง ๆ ว่าหากปรากฏหลักฐานว่าผู้สมัครยินยอมให้มีการเรียกรับเงินเพื่อแลกกับการช่วยเหลือให้เป็นผู้สอบแข่งขันได้ หรือกระทำการทุจริตในการสอบ ต้องถูกปรับให้ตก และถูกตัดสิทธิ์ไม่ให้สมัครสอบแข่งขันเป็นข้าราชการหรือพนักงานส่วนท้องถิ่นไปตลอดชีวิต รวมทั้งต้องรับผิดทั้งทางแพ่งและทางอาญา นอกจากนี้ยังมีความเคลื่อนไหวในสภาที่เสนอกฎหมายเฉพาะเรื่องการทุจริตการสอบ โดยร่างที่เป็นข่าวเมื่อ 7 กรกฎาคม 2569 กำหนดโทษจำคุกไม่เกิน 15 ปี ปรับไม่เกิน 300,000 บาท และตัดสิทธิ์เข้ารับราชการตลอดชีวิต ซึ่งขณะนี้ยังเป็นเพียงร่างที่รอการพิจารณา

ถ้าเจอคนเสนอแบบนี้ สิ่งที่ควรทำคือหยุดการโอนเงินทันที เก็บบทสนทนา เลขบัญชี และหลักฐานการโอนไว้ให้ครบ แล้วแจ้งตามช่องทางทางการ ได้แก่ สายด่วน ป.ป.ช. 1205 หรือเว็บไซต์สำนักงาน ป.ป.ช. สำหรับเบาะแสการทุจริตที่มีเจ้าหน้าที่รัฐเกี่ยวข้อง ศูนย์ดำรงธรรม สายด่วน 1567 ตลอด 24 ชั่วโมง สำหรับเรื่องร้องเรียนในสังกัดกระทรวงมหาดไทย แจ้งความออนไลน์ที่ระบบของสำนักงานตำรวจแห่งชาติหรือสายด่วน 1441 กรณีถูกหลอกผ่านช่องทางออนไลน์ และสถานีตำรวจในพื้นที่สำหรับความผิดฐานฉ้อโกง การแจ้งเบาะแสโดยสุจริตมีกลไกคุ้มครองผู้แจ้งรองรับอยู่

ระบบยังตรวจย้อนกลับได้ และทางเดียวที่ชัวร์คือคะแนนจริง

เรื่องนี้อ่านแล้วชวนหมดกำลังใจ แต่มีอีกด้านที่ควรเห็นด้วย คือกลไกตรวจสอบทำงานจนจับได้จริง กระดาษคำตอบของสนามท้องถิ่นถูกเก็บไว้และเปิดให้ผู้เข้าสอบขอดูได้ ซึ่งเป็นจุดที่ทำให้ความผิดปกติถูกจับสังเกตตั้งแต่เดือนพฤษภาคม 2569 จากนั้นหลักฐาน 1,884 กล่องราว 860,000 แผ่นถูกยึดไว้ตรวจสอบ และการเทียบคะแนนย้อนหลังคือสิ่งที่ทำให้แยกได้ว่าใครคือ 5,925 คนที่คะแนนถูกแก้ ระบบที่ตรวจย้อนกลับได้จึงเป็นเหตุผลที่คนสอบสุจริตได้ลำดับของตัวเองคืนโดยไม่ต้องสอบใหม่

ฝั่งการปิดช่องโหว่ก็เดินอยู่ คณะกรรมการตรวจสอบข้อเท็จจริงและข้อกฎหมายของสำนักนายกรัฐมนตรีสรุปเมื่อวันที่ 12 สิงหาคม 2569 ว่าพบช่องว่างที่เอื้อต่อการทุจริตแทบทุกขั้นตอน ตั้งแต่การกำหนดอัตราว่าง โดยระบุว่ามีอัตราที่ผ่านการอนุมัติ 8,548 อัตรา แต่มีการบรรจุจริงถึง 15,520 อัตรา ไปจนถึงกระบวนการตรวจคะแนนและการควบคุมระบบสารสนเทศ พร้อมเสนอให้จัดทำฐานข้อมูลกลางผู้ทุจริตการสอบเข้ารับราชการ ปรับปรุงกฎหมายว่าด้วยคุณสมบัติและบทลงโทษ วางมาตรฐานกลางของข้อกำหนดการจ้างจัดสอบและระบบไอที และรายงานความคืบหน้าทุกสามเดือน

ในทางปฏิบัติสำหรับคนเตรียมสอบ นี่แปลว่าสนามรอบหน้าน่าจะถูกคุมเข้มกว่าเดิม ทั้งการยืนยันตัวตน การควบคุมกระดาษคำตอบ และการตรวจสอบย้อนหลัง ผลข้างเคียงที่ตามมาคือช่องทางลัดจะแคบลงเรื่อย ๆ ขณะที่ราคาของคะแนนจริงจะสูงขึ้น คนที่เตรียมตัวมาแน่นจะได้เปรียบมากกว่าเดิม ไม่ใช่น้อยลง และในสนามที่ลำดับที่มาจากคะแนนภาค ข บวกภาค ค ทุกคะแนนที่เก็บเพิ่มได้คือลำดับที่ขยับขึ้นจริง

ถ้าอยากใช้ช่วงเวลาที่ยังไม่มีประกาศให้คุ้มที่สุด ที่ snamsob.com มีคลังข้อสอบสนามท้องถิ่นแยกตามวิชาและหัวข้อย่อยพร้อมเฉลยอธิบายทีละข้อ และมีชุด mock จับเวลาที่จำลองโครงสร้างภาค ก ทั้งสี่วิชา พร้อมแยกให้เห็นทั้งคะแนนรวมและคะแนนวิชาภาษาอังกฤษซึ่งมีเกณฑ์ขั้นต่ำของตัวเอง ลองฟรีได้ก่อนโดยไม่ต้องจ่าย ถ้ายังไม่แน่ใจว่าจะเริ่มตรงไหน แนะนำให้อ่านคู่มือสอบท้องถิ่น ภาค ก เพื่อดูโครงสร้างข้อสอบก่อน แล้วค่อยกลับมาวัดฐานตัวเองด้วย mock หนึ่งชุด